Okuma süresi: 3 dk

 

Uyarı: Bu yazımızdaki kaynaklarda ismi geçen ilaçları ve cihazları lütfen doktorunuza danışmadan kullanmayınız. Ayrıca yazımız kesinlikle herhangi bir reklam amacı taşımamaktadır.

 

Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB veya İngilizce kısaltması ile ADHD) kişinin çocukluk çağında teşhisi koyulabilen ve o pırıl pırıl çocuklarımızın önce okul, sonra da gelecekteki yaşamlarını, iş hayatlarını etkileyen bir nörolojik durumdur. Görüyoruz ki birçok aile hem uzmanlarla, hem de çocuklarının okullarıyla iş birliği içinde bu duruma bir çözüm bulmaya çalışıyor. Tabii uzmanlık alanı DEHB olan bilim insanları da bu konudaki çalışmalarına son sürat devam ediyor. Geçtiğimiz aylarda Amerikan Gıda ve İlac Dairesi (FDA) tarafından bu konu ile ilgili çok büyük bir gelişme paylaşıldı: FDA, DEHB tedavisi için geliştirilen ilk tıbbi cihazın satışa sunulmasını onayladıklarını bildirdi. Sadece DEHB için ilaç tedavisi görmeyen 7-12 yaş arasındaki çocuklarda kullanılabilecek olan bu cihaz  DEHB belirtilerinden sorumlu olan alın, göz, çene ve boyundan geçen bir sinire düşük dozda elektrik akımı gönderiyor.

 

DEHB tedavisi için dünyada ve ülkemizde yaygın olarak metilfenidat etken maddesini içeren reçeteli ilaçlar mevcut. Bu ilaçlar sinir hücrelerinde üretilen ve motivasyon, dikkat ve hareketlilikte rol oynayan dopamin ve norepinefrin isimli iki sinir taşıyıcı molekülün (hormonun) beyindeki seviyelerini arttırıyor. İlaçlı tedavi yöntemlerinin artıları ve eksileri bilim dünyası tarafından tartışılmaya devam ederken FDA tarafından onaylanan bu yeni cihaz sayesinde yine reçeteli ancak ilaçsız bir tedavi yöntemi sunulmuş oluyor. NeuroSigma şirketi bu cihazı The Monarch eTNS (Trigeminal Nerve Stimulation: Trigeminal Sinir Uyarma) ismi ile 1000 doların biraz üzerinde bir fiyatla Amerika’da satışa çıkarmaya hazırlanıyor. Ne yazık ki bu cihaz henüz Amerikan sağlık sigorta sisteminin kapsamında değil. Tabii bizi daha çok ilgilendiren ise bu veya buna benzer bir cihazın Türkiye’de ne zaman satışa çıkacağı. Umuyoruz en yakın zamanda böyle bir haberi sizlere duyurabiliriz.

 

Cep büyüklüğündeki Monarch eTNS isimli cihazın kablosuna bağlı olan bant, çocuğun alnına yapıştırılıyor ve çocuk uykudayken kolayca kullanılabiliyor (lütfen üstteki görsele bakınız). Ancak bu cihazın kullanımının mutlaka bir ebeveyn tarafından takibi gerekiyor. 2015 yılında başlayan ve üç  yıl süren klinik araştırmalarda bu cihazın etkisinin yaklaşık bir ay gibi bir sürede gözlemlenebileceği gösterilmiştir. NeuroSigma şirketi, ilaçlarda olduğu gibi, bu cihazın da uyuşukluk, iştah artışı, uyku sorunları, diş sıkma, baş ağrısı ve halsizlik gibi birtakım yan etkilerinin olabileceğini de belirtiyor. Ayrıca FDA bu cihazın kullanımı sırasında yakın çevrede cep telefonu gibi elektromanyetik enerji yayabilen cihazların veya insülin pompası cihazlarının olmasının da tedaviyi olumsuz yönde etkileyebileceği şeklinde kullanıcıları uyarıyor.

 

Yazar: Arzu Uyar

Editor: Bilge San, Tuğba Öztürk

Görsel: Maxime Dalpe

 

Haberin orijinali: https://www.cnn.com/2019/04/20/health/adhd-treatment-etns-device-fda-bn/index.html?utm_source=fbCNNi&utm_medium=social&utm_term=link&utm_content=2019-04-20T17%3A00%3A33&fbclid=IwAR0GpSoKkDhIvp5ktO1y9QwYRHCTSSKjzk_p6T_T7XVIoIEWgUX-GMpRDXw